Ongeveer een jaar geleden kondigde de KNSB aan dat er een jeugdforum zou komen waar jeugdkader, -spelers en hun ouders konden discusseren. Het zou een gesloten forum worden, zodat excessen zoals bij het forum van Utrechtschaak achterwege zouden blijven. Het forum zou de plaats moeten innemen van de Landelijke commissie jeugdschaak, dat een zachte dood gestorven was. Mensen die stopten werden niet meer vervangen, waardoor op het laatst de LCJ alleen nog maar bestond uit het bestuurslid jeugdzaken van de KNSB. Of de jeugdcommissie ooit officieel is opgeheven, is mij niet bekend.
Eind november kregen dan eindelijk een flink aantal mensen hun inlogcodes. Hierbij ging echter wat mis. De verstuurde e-mail zag er verdacht uit en belandde bij veel mensen in de spambox. Op de jeugdleidersvergadering in Amersfoort werd aangekondigd dat dit hersteld zou worden, maar niet dat dit vier maanden zou duren. Ondergetekende heeft geen spambox en activeerde gewoon zijn code en startte enige discussies op. Daar kwam - uiteraard - geen enkele respons op. In de tweede week van maart kregen allerlei jeugdleiders de codes opnieuw toegestuurd. Maar een discussie opstarten was er niet bij, ondanks de hiervoor beschikbare knop op het forum. Mijn discussiepunten (democratie in KNSB, opzet AB-competitie) waren zonder opgaaf van redenen van het forum gehaald. Ook nieuw opgestarte discussies, door mij en anderen, verdwenen zomaar. Het bleek dat de KNSB zich het alleenrecht toeëigende voor het opstarten van nieuwe discussiedraadjes. Niet dat dit van te voren gecommuniceerd was. Er werden door de medewerker op het bondsbureau twee algemene draadjes opgestart, meer bedoeld om ideeën aan te dragen dan om meningsvorming te creëren.
Vervolgens verscheen op de KNSB-site de mededeling dat het NK voortgezet onderwijs voortaan via internet zou worden gespeeld. Deelnemende scholen moeten drie voorronden spelen waarin volgens het Scheveninger systeem (iedereen van een team speelt een maal tegen iedereen van het andere team) vier partijen met een bedenktijd van 3 minuten + 3 secondern per zet worden gespeeld. Dit was de zoveelste maal de afgelopen jaren dat zonder discussie vooraf een besluit of reglementswijziging werd genomen. Het forum was mede bedoeld om draagvlak te krijgen over het jeugdschaakbeleid. Als er dan zo'n rigide besluit wordt genomen, zonder dit op het forum te bespreken, rijst de vraag of de KNSB het eigen forum wel zo serieus neemt. In ieder geval neemt het draagvlak niet toe.
Bovendien is het maar de vraag of zo'n forum een Jeugdcommissie kan vervangen. Veel mensen hebben schroom om via het internet mee te praten. Lang niet iedereen met verstand van zaken wordt dus gehoord. Toch moet het forum niet worden geschrapt. Een bond die met zijn tijd mee gaat, moet gebruik maken van de moderne media. Maar het moet wel gebruikt worden voor discussies die er toe doen, niet alleen voor obligate punten die er nu opstaan. Daarnaast is het herinstellen van een jeugdcommissie, bestaande uit mensen met verstand van zaken uit het veld een absolute must. De KNSB heeft vele commissies (rating, scheidsrechter, enz, enz), maar niet voor de jeugd, terwijl daar juist verschrikkelijk veel gebeurd. De JC neemt - soms na raadpleging van professionals zoals de coördinator talentontwikkeling of de beleidsmedewerker op het bondsbureau - besluiten en legt die in de week op het jeugdforum. Uiteindelijk beslist de landelijke jeugdleidersvergadering. Een democratische besluitvorming, waarin iedereen die dat wil inspraak krijgt. Een beetje zoals het in de NOSBO geregeld is. En dat is zo slecht nog niet.

Hiddo Zuiderweg

Over het besluit (dus geen voorstel) het NK-schoolschaak op een andere manier te organiseren, valt het nodige af te dingen. Allereerst is dit niet besproken in de landelijke jeugdleidersvergadering, noch op het forum. Verder mag het niet volgens de reglementen van de KNSB. Scholen (en bonden) hebben zich ingesteld op een NK dat zou worden gehouden volgens de oude opzet (zoals ook vermeld op het inschrijfformulier). Het is bijzonder slordig om gedurende een toernooi de spelregels te veranderen.
Verder is het maar de vraag of iedereen dit leuk vindt. In de deelnemende teams zitten de nodige huisschakers die niet of nauwelijks schaakervaring via internet hebben. Daarnaast is schaken via internet (met een zeer kort speeltempo) altijd enigzins oppervlakkig. Het wordt niet echt als een serieus schaken beschouwd, gewoon leuk voor tussendoor en fun. Moet je dan een serieus NK met een tempo van 3 minuten gaan spelen? Ook het gebrek aan fysiek contact is hierdoor terug gebracht tot nul. Kinderen vinden het leuk om bij teamgenoten of concurrenten te gaan kijken, met elkaar te analyseren of met jeugdschakers van elders te praten. Dat kan met de huidige opzet niet meer. Weliswaar mogen acht teams naar Eindhoven om daar de finale te spelen, maar ook daar gaat men achter de computer zitten. Blijf dan lekker thuis achter de pc, zou ik zeggen.

Reageren? Stuur een e-mail naar matin2@live.nl


Eerder verschenen columns

Besluitvorming in het jeugdschaak